وبلا گ  اخلاق در خانواده تحت عنوان اخلاق حسینی آخرین نوشته ها و مقالات

  حضرت آیت الله سید علی اکبر حسینی  وهمچنین اخبار جدید در حوزه اخلاق و

خانواده رامنعکس می کند.

  درآن می خوانید...

• حضرت آیت الله مصباح یزدی و  اینترنت:گسترش امکانات و مسؤولیتها
• راههاى ایجاد صمیمیت در خانه
• سوء تفاهمات
• کتابخانه اخلاق
• کنار آمدن با اختلافات و نقطه نظرهاى متفاوت
• فقه خانواده در جهان معاصر
• اصول دین و اخلاق در خانواده
• انس و آرامش خانوادگى ثمره ازدواج
• معزفی کتاب
• خاطراتى از زندگى خصوصى امام خمینى(ره)
• احساسات،نیازها و آسیب پذیرى ها
• کودکى، مادر و تربیت قرآنى
• اخلاق در خانواده
• شناخت تفاوتهاى زن و مرد
• مشارکت در کارها
• آرامش و صبورى یا روزه دارى
• زبان خویش را تربیت کنیم
• آشنایی با استاد
• معرفی کتاب

http://akhlagehoseini.blogsky.com/

اولياء دين قله‏هاى شرافت بشرى هستند كه در پرتو عبوديت به اين جايگاه عظيم دست يافته‏اند و تنها در پرتو عبوديت و بندگى خداوند است كه مى‏توان به سمت اين قله‏هاى رفيع حركت كرد.

روحانی وارسته ، عارف بالله وفقیه اهل بیت عصمت و طهارت

حضرت آیت الله سید علی اکبرموسوی حسینی مدظله العالی

 (معلم بزرگ اخلاق و آشنا و صمیمی خانواده ها )

     آیت الله سید علی اکبر موسوی حسینی از سلاله ام ابیها فاطمه زهرا (س)در سال 1318 هجری شمسی ( برابر با سال 1358هجری قمری) در خانواده ای از سلسله جلیله روحانیت در تهران دیده به جهان گشود. پس از تحصیل مقدمات و تلمذ از اساتید وقت وارد حوزه های علمی و درسی تهران و قم گردید ودروس اصول و فقه را فرا گرفت و پس از اتمام دروس خارج فقه و اصول از مراجع طراز اول قم وتهران کسب اجتهاد نمود. وی همزمان با قیام 15 خرداد1342 به رهبری امام خمینی به صف انقلابیون پیوسته و در کسوت معلمی به مبارزه با رژیم طاغوت پهلوی روی آورد و در این مسیر متحمل سختی ها و مرارت های زیادی گردید . آیت الله حسینی پس از پیروزی شکوهمندانقلاب اسلامی مسؤلیت های مختلفی رادر حوزه های علمی، فرهنگی ، دینی و آموزشی کشور در سطح کلان پذیرفته و از این طریق خدمات بی شائبه ای را جهت گسترش ابعاد علمی و فرهنگی کشور به انجام رسانیده که از میان آنها می توان به موارد زیر اشاره نمود:

 1)مدیرکل آموزش و پرورش تهران بزرگ

 2)نماینده مردم تهران در مجلس شورای اسلامی در دوره های چهارم و پنجم با کسب رای نخست

3) رئیس کمیسیون آموزش و پرورش مجلس شورای اسلامی در دو دوره

4)عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی

5) استاد حوزه و دانشگاه

6)مدرس و مشاور دانشگاه امام صادق(ع)

7) رئیس فراکسیون حزب الله مجلس پنجم (ائتلاف نمایندگان جامعه روحانیت مبارز و تشکلهای همسو)

 8) و دهها مسئولیت خطیر دیگر

     آیت الله سیدعلی اکبرحسینی ازنویسندگان ، محققان و صاحبنظران فرهنگی وسیاسی کشور مان به شمار می آیند که کتاب های مختلفی را به رشته تحریر درآورده اند که از میان آنها می توان به کتاب برجسته اخلاق درخانواده و مجموعه پنج جلدی سلام بر خورشید ( داستان درخشان زندگانی خاتم پیامبران(ص)) و تألیف کتب دینی سطوح ابتدایی و راهنمایی مدارس اشاره نمود. آیت الله حسینی در دهه شصتم بعد از انقلاب اسلامی با اجرای موفق برنامه اخلاق در خانواده توانست توجه خانواده های ایرانی را به این برنامه جلب کند چنانچه در زمان پخش این برنامه از شبکه یک سیمای جمهوری اسلامی، عنوان پرطرفدارترین و پربیننده ترین برنامه صداوسیما را از آن خود نمود. وی پس از رخداد دوم خرداد 1376 بعنوان یکی از منتقدین شجاع و سرسخت قلم های مسموم و زهرآلود در مطبوعات کشور مطرح شدند که متاسفانه در سال 1378 از سوی هفته نامه امید جوان و تعدادی دیگر از نشریات افراطی دوم خردادی که فریاد حق طلبانه ایشان به جهت دین زدایی در نشریات کشور را برنمی تافتند مورد تاخت و تاز شایعات بی اساس و هجمه ناجوانمردانه قرار گرفتند و در این وادی وانفسا ریختن آبرو و بازی با حیثیت افراد چه آسان و سهل گشته!!!؟؟؟ بازی با آبروی خانواده ای که جز صفا، صمیمیت،صداقت،نجابت،پاکدامنی،زهد ، تقوی،پرهیزکاری و تزکیه نفس توشه دیگری در بر ندارند و به قول ماکیاول فیلسوف غربی ، تخریب اشخاص محبوب و معروف چه آسان است و جماعتی از ناآگاهان و گروه عوامی که با حرص و ولع و اشتیاقی خاص این شایعات را چنان به یکدیگر تعریف و بازگو می کردند که گویی یکی از عوامل اصلی این داستان های سراسر دروغ و بی اساس بودند و افسوس فراموش کرده بودند که آخرتی و حساب و کتابی وجود دارد و بایستی جوابگوی دادگاه عدل الهی باشند واین فرمایش جد بزرگوارش امیرمؤمنان علی(ع)را فراموش نموده بودند که می فرمایند: « بین حق و باطل چهار انگشت فاصله می باشد» و شایعه سازانی که بر حضرت موسی و انبیاء الهی و امام علی(ع) آن اسوه تقوی تهمت ها و شایعات وهم آلود مختلفی را روا دانستند چگونه بر فرزندش از در مروت وجوانمردی درخواهندآمد وغافل بودند ازاینکه طبق آیات نورانی قرآن،عزت ازآن خداوند است وهم اوست که به بندگانش عزت می دهد و دراین عرصه، دوطرف در بوته آزمایش وآزمون سخت الهی قرار گرفتندو بالاخره مشخص گردید که چه کسی سربلند و سرافراز گردید. و نکته ای که در پایان لازم است یادآوری کنم مربوط به ناپختگی و حماقت مسئولین سابق صداوسیما می باشد که متاسفانه به جای از بین بردن شایعات در جامعه ، در تثبیت برخی از آنها نقش اصلی را ایفا نموده و با پس زدن و بی توجهی نسبت به محققین و عالمانی همچون معظم له ، در دامن زدن به اینگونه شایعات دخیل بودند.

     کتاب « اخلاق در خانواده»  از تألیفات ارزشمند حضرت آیت الله  سید علی اکبر موسوی حسینی است که در 496 صفحه  به شمارگان  20000(بیست هزار) جلد از طریق انتشارات اسلامی تهران چاپ و منتشر شده و در اختیار علاقمندان قرار گرفته است.
    چاپ اول این کتاب در مرداد ماه سال 1369  در چهار  قسمت و در قالب 82 مقاله مجزا که از تجربه های زندگی مردم گرفته شده است با استفاده از معارف نورانی قرآن و احادیث چهارده معصوم(ع) عرضه گردیده است.

کلید واژه ها:

1) انتخاب ، خواستگاری و ازدواج
2) روابط و اخلاق زن و شوهر  با یکدیگر
3) روابط و اخلاق زن و شوهر  با پدر و مادرها ، خویشاوندان و نزدیکان
4) روابط و اخلاق زن و شوهر  با فرزندان
            

   سه شنبه 24 آبان سالروز شهادت ادواردو

ادواردو کيست ؟

  ادواردو آنيلي" (Edoardo Agnelli) در 6 ژوئن 1954 درنيويورك به دنيا آمد. پدرش سناتور" جيوواني آنيلي" ثروتمندترين مرد ايتاليا و مالك كارخانجات اتومبيل سازي فيات، فراري ،لامبورگيني ،لانچيا ،آلفارمو، ايوكو، به همراه چندين كارخانه توليد قطعات صنعتي، چند بانك خصوصي، شركتهاي طراحي مد ولباس، روزنامه هاي پرتيراژ "لاستامپا" و "كوريره دلاسرا" ، باشگاه اتومبيل راني فراري وباشگاه فوتبال يوونتوس مي باشد . علاوه بر اينها چندين شركت ساختمان سازي، راه سازي، توليد لوازم پزشكي وهليكوپتر سازي هم وجود دارد كه خانواده آنيلي جزء سهامداران اصلي آنها مي باشند....

    مرگ كارگردان محمد رسول الله(ص)

     «مصطفى عقاد» كارگردان سورى سينماى آمريكا كه به خاطر ساختن فيلم هاى «محمد رسول الله» و «عمرمختار» شهرت زيادى در ايران دارد، در انفجارهاى انتحارى هتل ديزاين شهر امان كشته شد. اين كارگردان شصت و هشت ساله براى شركت در مراسم عروسى يكى از نزديكانش به اين شهر سفر كرده بود و ريما، دختر عقاد، نيز در اين سفر او را همراهى مى كرد. ريما در انفجارها كشته شد و خبرهاى اوليه حكايت از آن داشتند كه عقاد به شدت زخمى شده و جراحان سرگرم مداواى او هستند. اما يك روز بعد، خانواده عقاد خبر كشته شدن او را به ميدل ايست آن لاين دادند و گفتند كه شدت جراحات وارده بيش از آن بوده است كه كارى از دست جراحان حاذق بربيايد. در اين انفجارها كه گروه تروريستى القاعده مسئوليت آن را به عهده گرفته اند، سه هتل شهر امان مورد حمله قرار گرفتند.عقاد، سال ۱۹۳۵ در شهر حلب سوريه متولد شد و در طول همه سال هايى كه به كار سينما مشغول بود، سه فيلم سينمايى را بيشتر كارگردانى نكرد. نخستين فيلمش، «رسول الله» نام داشت و در سال ۱۹۷۶ ساخته شد. اين همان نسخه عربى فيلمى است كه به نام محمد رسول الله در ايران مى شناسيم. فيلم، محصول كشور ليبى است و نخستين فيلم مهمى است كه درباره اسلام و پيامبر ما ساخته شد. در همان سال،  عقاد نسخه ديگرى هم از اين فيلم ساخت، فيلمى با همكارى سينماگران آمريكايى. فيلمنامه نسخه عربى را اچ اى ال. كرگ نوشته بود و اين بار، در نوشتن فيلمنامه اى كه سه سال طول كشيد،  كسانى ديگر هم او را يارى دادند كه توفيق  الحكيم (داستان نويس مشهور مصرى) هم در زمره آنها بود. محمد رسول الله (يا با عنوان صحيح ترش: رسالت) فيلمى عظيم است درباره نخستين سال هايى كه حضرت محمد(ص) به پيامبرى مبعوث شد و همه توان خويش را به كار بست تا مردم عربستان را به خداشناسى دعوت كند. فيلم عقاد، در عين حال، روايتى صرفاً تاريخى هم نبود،  هرچند دانشمندان و تاريخ شناسان اسلامى (علماى دانشگاه الازهر مصر مثلاً) هم درباره فيلمنامه نظر داده و توضيحاتى درباره اتفاق ها و شخصيت ها داده بودند. عقاد و گروهش در پى اين بودند كه اين نخستين فيلم درباره تاريخ اسلام، آن عظمت و شكوهى را كه در فيلم هاى كلاسيك (لارنس عربستان، ساخته ديويد لين مثلاً) بود داشته باشند و البته، به اين هدف رسيده بودند. صحنه هاى نبرد و تحركى كه در فيلم بود، حالتى حماسه اى به آن مى داد و به كمك همين فيلم بود كه بسيارى از مسلمانان نام بسيارى از صحابه رسول الله و رخدادهاى آن روزگار را از نو به ياد آوردند و اين، خاصيت چنين فيلم هايى است. تصويركردن صورت پيامبر اسلام و امامان معصوم جايز نيست و اين يكى از نخستين مشكلاتى بود كه عقاد بايد با آن  كنار مى آمد. بنابراين تصميم گرفت صحنه هايى را از ديد پيامبر روايت كند، بى آنكه حضرت ايشان را ببينيم و اگر فيلم را به ياد داشته باشيد، مى دانيد كه صحنه ساختن مسجد قبا، چنين صحنه اى است. آن جا كه قرار مى شود هرجا شترى كه متعلق است به رسول الله نشست، مسجدى شود براى نخستين مسلمانان. يا آن صحنه اى كه حضرت حمزه را براى نخستين بار مى بينيم و پيش مى آيد و از كافران مى خواهد كه اگر حرفى دارند با او بزنند و بدانند كه او مدافع و پشتيبان و يار و همراه برادرزاده خويش است. جز اين، جايى از فيلم دست هاى حضرت على(ع) را هم مى بينيم، با ذوالفقارى در دست كه به مبارزه كافران مى آيد و از اين صحنه ها در فيلم كم نيست. هر دو نسخه فيلم، خوشبختانه، در تلويزيون ايران به نمايش درآمده اند، با اين همه آن نسخه اى كه تماشاگر بيش ترى دارد و بيشتر در يادها مانده، نسخه اى است كه بازيگران آمريكايى (هاليوودى) در آن بازى كرده اند كه آنتونى كوئين (به نقش حضرت حمزه) و ايرنه پاپاس يونانى (به نقش هند جگرخوار) در اين بين، نام هاى مشهورترى هستند. بعد از نمايش عمومى محمد رسول الله، اقبال عمومى به مصطفى عقاد بيشتر شد و او فيلم عمر مختار (يا با عنوان صحيح ترش: شير صحرا) را براساس فيلمنامه اى از اچ اى ال. كرگ ساخت. داستانى حماسى درباره زندگى عمرمختار. عمرمختار، قهرمان ملى ليبى است و معمر قذافى،  رئيس  جمهور ليبى، علاقه اى بى حدوحصر به او دارد و همين كه آنتونى كوئين به عقاد پيشنهاد ساخت فيلمى درباره اين شخصيت ملى را داد، پذيرفت و ايده اش را با قذافى درميان گذاشت. قذافى كه دوست داشت زندگى قهرمان مبارزه عليه موسولينى و ايتاليايى هاى غاصب به تصوير كشيده شود، دستور داد كه مبلغى هنگفت در اختيار عقاد و گروهش قرار بگيرد. داستان از اين قرار است كه عقاد در ديدارى دوستانه با قذافى عكس هايى از كوئين را لابه لاى تصويرهاى ديگر گذاشته بود و به عمد آنها را روى زمين ريخت. ناگهان چشم قذافى به عكس كوئين افتاد و گفت اين آقا كيست و عقاد از خداخواسته گفت مى خواهم براساس زندگى عمر مختار فيلم بسازم و فكر مى كنم بايد آنتونى كوئين را براى اين نقش انتخاب كنم. قذافى گفت نگران پولى كه بايد صرف فيلم بشود، نباش و يادت باشد حاضرم همه اين مملكت (ليبى) را بفروشم تا دنيا بدانند كه ما چنين قهرمان بزرگى داشته ايم.نسخه دوبله فارسى عمر مختار، يكى از بهترين دوبله هاى اين سال ها است. در اين نسخه، احمد رسول زاده به جاى عمر مختار صحبت مى كرد و حسين عرفانى دوبلور اليور ريد (سرهنگ گراتزيانى) بود. مرحوم ايرج ناظريان و اكبر منانى هم به ترتيب گويندگان نقش هاى موسولينى (راد استايگر) و شريف القاريانى (جان گيلگاد) بودند. بعد از اين سه فيلم، مصطفى عقاد ديگر فيلمى را كارگردانى نكرد و مجموعه اى از فيلم هاى هالووين را تهيه  كرد. فيلم هايى كه از ديد عموم منتقدان ارزش چندانى نداشتند و فقط فيلم هايى بودند براى يك بار ديدن و فراموش كردن.عقاد چندسالى پيش از اين هم به تهران سفر كرد و در جشنواره فيلم فجر حاضر شد. در يكى از روزهاى اقامتش در تهران به سينماى منتقدان و نويسندگان سينمايى هم سر زد و به پرسش هاى آنها پاسخ گفت. در همان جلسه بود كه يكى از منتقدان سينمايى از او سئوال كرد كه چگونه مى توان از ساختن فيلم هايى مثل محمد رسول الله و عمر مختار به تهيه كنندگى فيلم هاى نازلى مثل مجموعه هالووين ها رسيد. عقاد در دم برآشفت و همان طور كه دست هايش را تكان مى داد، گفت پرسش هايى از اين دست، نشانه ناآگاهى پرسشگر هستند و كسى كه از مناسبات سينماى آمريكا و مسئله پول و گردش سرمايه در هاليوود خبر ندارد،  نمى تواند به اين آسانى درباره مسائلى مثل اين حرف بزند.آن روز، حاضران در سالن سينما اندك بودند، درست به عكس روزى كه كنستانتين كوستا گاوراس و فرانچسكو رُزى آمده اند و بعضى حتى كتاب ها و مجله ها و عكس ها را براى امضا پيششان مى بردند.سال ها است كه مى گويند ملاك ماندگارى فيلمسازها، تعداد ساخته هايشان نيست. نمى دانيم كه باقى دنيا، باقى منتقدان سينمايى و باقى تماشاگران سينما درباره عقاد و فيلم هايى كه ساخت چه نظرى دارند، اما اين فيلم ها،  دست كم براى نسل ما كه سالى چندبار به تماشايشان مى نشست، فيلم هايى جاودانه اند. كودكى هر آدمى، تا پايان عمر با او است و ما حالا كه هم عقاد مرده و هم آنتونى كوئين آن نگاه نافذ و بُرنده اش را از ما دريغ كرده، از ياد نمى بريم كه شكوه و جلال و عظمت حضرت حمزه، جزيى از حافظه سينمايى ما است. و مگر جز اين است كه آدم ها زندگى شان را در حافظه شان جست وجو مى كنند؟

عکس های منتخب از فیلم محمدرسول الله(الرساله)

«علی(علیه‌السلام) جوانمردی که در مقام بزرگداشتش هر چه می خواهی بگو، جز آنچه عیسویان درباره مسیح گفتند؛ هم او بود که پیامبر در روز غدیر به امر خداوند او را به پیشوایی خلق برگزید و بدان تصریح کرد. او سر کشتی نوح، پرتو آتش کلیم و راز بساط سلیمان بود.»     شیخ بهائی 

* * * * * * * *

غدير از نگاه چهارده خورشيد اساس مذهب تشيع بر دو حديث پايه گذارى شده است: يكى حديث ثقلين (1) ، كه پيامبراكرم(ص) در كمتر از نود روز در چهار مكان آن را به مردم گوشزد كرد؛ ديگرى حديث غدير. مى‏توان گفت حديث دوم مكمل حديث اول است. سفارش بيش از حد پيامبر(ص) در باره قرآن و عترت و نيز اصرار آن حضرت بر امامت و جانشينى اميرمومنان(ع) نشان دهنده اين حقيقت است كه حضرت نگران آشوبى بود كه امت اسلامى بعد از وى با آن رو به رو مى‏شود. اهميت دادن به غدير، اهميت دادن به رسالت پيامبرگرامى اسلام(ص) است. ما در اين مقاله واقعه غدير را از زبان عارفان واقعى غدير يعنى پيامبر(ص) و امامان معصوم(عليهم السلام) مورد مطالعه قرار مى‏دهيم.   رسول خدا و غدير شيخ صدوق در كتاب «امالى» از امام باقر(ع) و آن حضرت از جدش چنين نقل مى‏كند: روزى رسول گرامى اسلام(ص) به اميرمومنان(ع) فرمود: اى على، خداوند آيه «ياايهاالرسول بلغ ما انزل اليك من ربك» (2) را در باره ولايت تو بر من نازل كرد. اگر آنچه به من امر شده تبليغ نكنم، عملم باطل است و كسى كه خدا را بدون ولايت تو ملاقات كند، كردارش باطل است. اى على، من جز سخن خدانمى‏گويم . (3) امام على و غدير سليم بن قيس هلالى به بيعت اميرمومنان(4) باابوبكر اشاره كرده، مى‏گويد: «ثم اقبل عليهم على‏فقال: يا معشرالمسلمين و المهاجرين و الانصار انشد كم الله اسمعتم رسول الله يقول يوم غديرخم كذا و كذا فلم يدع شيئا قال عنه رسول الله الا ذكرهم اياه قالوا نعم» (4) پس على(ع) به مردم فرمود: اى مسلمانان و مهاجران و انصار، آيا نشنيديد كه رسول خدا(ص) روز غديرخم چنين و چنان فرمود. سپس تمام چيزهايى را كه پيامبر(ص) در آن روز فرموده بود به مردم ياد آورى كرد. همگى گفتند: آرى. در اين زمينه مى‏توان به استدلالهاى اميرمومنان على(ع) اشاره كرد. از جمله استدلال آن حضرت براى ابوبكر كه فرمود: بر اساس حديث پيامبر(ص) در روز غدير، آيا من مولاى تو و هر مسلمانى هستم يا تو؟ ابوبكر گفت: شما. (5) ابى الطفيل مى‏گويد: در روز شورا در خانه بودم و شنيدم كه على(ع) گفت: آيا غير از من كسى در ميان شما هست كه پيامبر(ص) به او گفته باشد: «من كنت مولاه فعلى مولاه اللهم وال من والاه و عاد من عاداه.» همگى گفتند: نه. (6) حضرت زهرا(س) و غدير ابن عقده در كتاب معروفش «الولايه» از محمد بن اسيد چنين روايت كرده است: از فاطمه زهرا پرسيدند: آيا پيامبر(ص) پيش از رحلتش در باره امامت اميرمومنان چيزى فرمود؟ آن حضرت جواب داد: «و اعجباانسيتم يوم غديرخم؛» (7) شگفتا! آيا روز غديرخم را فراموش كرديد؟! فاطمه بنت الرضا از فاطمه بنت الكاظم(ع) و او از فاطمه بنت الصادق(ع) چنين نقل كرد: ام كلثوم، دختر فاطمه زهرا(س) نقل كرد كه پيامبر در روز غدير فرمود: «من كنت مولاه فعلى مولاه» (8) امام حسن مجتبى(ع) و غدير ازامام جعفر صادق(ع) چنين روايت شده است: امام حسن(ع) هنگامى كه مى‏خواست با معاويه آتش بس اعلام كند، به او فرمود: امت مسلمان از پيامبر(ص) شنيدند كه در باره پدرم فرمود : «انه منى بمنزله هارون من موسى»؛ همچنين ديدند كه پيامبر(ص) وى را در غديرخم به عنوان امام نصب فرمود. (9) امام حسين(ع) و غدير سليم بن قيس مى‏نويسد: امام حسين(ع) قبل از مرگ معاويه خانه خدا را زيارت كرد. سپس بنى‏هاشم را جمع كرده فرمود: آيا مى‏دانيد پيامبر اكرم(ص) على(ع) را در روز غدير خم نصب كرد؟ همگى گفتند: آرى. (10) امام زين العابدين(ع) و غدير ابن اسحاق، تاريخ نويس معروف، مى‏گويد: به على بن حسين گفتم: «من كنت مولاه فعلى مولاه» يعنى چه؟ حضرت فرمود: «اخبرهم انه الامام بعده»؛ به آنها خبر داد كه اوست امام بعد از خودش. (11) امام محمد باقر(ع) و غدير ابان بن تغلب مى‏گويد: از امام باقر(ع) در باره گفته پيامبر: «من كنت مولاه فعلى مولاه» پرسيدم: حضرت فرمود: اى اباسعيد، پيامبر فرمود: اميرمومنان در ميان مردم جانشين من خواهد بود. (12) امام جعفرصادق(ع) و غدير زيد شحام مى‏گويد: نزد امام صادق بودم، مردى معتزلى از وى در باره سنت پرسيد. حضرت در پاسخ فرمود: هر چيزى كه فرزند آدم به آن نياز دارد (حكم آن) در سنت خدا و پيامبر(ص) وجود دارد و چنانچه سنت نبود، خداوند هرگز بر بندگان احتجاج نمى‏كرد. مرد پرسيد: خداوند با چه چيزى بر ما احتجاج مى‏كند؟ حضرت فرمود: «اليوم اكملت لكم دينكم و اتممت عليكم نعمتى و رضيت لكم الاسلام دينا»؛ بدين وسيله ولايت را تمام گردانيد و اگر سنت يا فريضه تمام نبود، خدا به آن احتجاج نمى‏كرد . (13) امام موسى كاظم(ع) و غدير عبدالرحمن بن حجاج از حضرت موسى بن جعفر(ع) در باره نماز در مسجد غديرخم (14) پرسيد. حضرت در پاسخ فرمود: «صل فيه فان فيه فضلا و قد كان ابى يامربذلك» (15) ؛ نماز بخوان، بدرستى كه در آن فضل فراوان وجود دارد و پدرم به آن امر مى‏كرد امام رضا(ع) و غدير محمد بن ابى نصر بزنطى مى‏گويد: خدمت امام رضا(ع) بودم، در حالى كه مجلس پر از جمعيت بود و با يكديگر درباره غدير گفتگو مى‏كردند، برخى از مردم اين واقعه را منكر شدند؛ امام فرمود: پدرم از پدرش روايت كرد كه روز غدير در ميان اهل آسمان مشهورتر است تا ميان اهل زمين. سپس فرمود: اى ابى نصر، «اين ماكنت فاحضر يوم الغدير»؛ هركجا كه هستى در اين روز نزد اميرمومنان(ع) باش. بدرستى كه در اين روز خداوند گناه شصت سال از مردان و زنان مومن و مسلم را مى‏آمرزد و دو برابر آنچه در ماه رمضان از آتش دوزخ مى‏رهاند؛ در اين روز آزاد مى‏كند... سپس فرمود: «والله لوعرف الناس فضل هذا اليوم بحقيقه لصافحتهم الملائكه كل يوم عشر مرات» (16) اگر مردم ارزش اين روز را مى‏دانستند، بى‏ترديد فرشتگان در هر روز ده بار با آنان مصافحه مى‏كردند. امام محمد جواد(ع) و غدير ابن ابى عمير از ابو جعفرثانى(ع) در ذيل آيه «يا ايهاالذين آمنوا اوفوا بالعقود» (17) چنين روايت كرد: پيامبر گرامى(ص) در ده مكان به خلافت اشاره كرده است؛ سپس آيه «يا ايهاالذين آمنوا اوفوا بالعقود» نازل شد. (18) در توضيح اين روايت بايد گفت: آيه ياد شده در اول سوره مائده است. اين سوره، آخرين سوره‏اى است كه بر قلب نبى‏اكرم(ص) نازل شد. در اين سوره، «آيه اكمال» و «آيه تبليغ، كه ناظر به واقعه غدير است، وجود دارد. امام هادى(ع) و غدير شيخ مفيد، در كتاب شريف ارشاد، زيارت اميرمومنان على(ع) را از امام حسن‏عسكرى(ع) و آن امام از پدرش نقل مى‏كند و مى‏گويد: امام جواد(ع) در روز عيد غدير، حضرت على(ع) را زيارت كرد و فرمود: «اشهد انك المخصوص بمدحةالله المخلص لطاعةالله ...»؛ شهادت مى‏دهم كه مدح خدا به تو اختصاص دارد و در طاعت او مخلصى. سپس مى‏فرمايد: خداوند حكم فرمود: «يا ايهاالرسول بلغ ما انزل اليك من ربك و ان لم تفعل فمابلغت رسالته و الله يعصمك من الناس.» آنگاه ادامه مى‏دهد: پيامبر(ص) خطاب به مردم كرد و از آنها پرسيد: آيا آنچه برعهده داشتم، ابلاغ كردم؟ همگى گفتند: آرى. سپس فرمود: خدايا گواه باش! بعد از آن فرمود: «الست اولى بالمومنين من انفسهم؟ فقالوا بلى فاخذ بيدك و قال من كنت مولاه فهذا على مولاه، اللهم وال من والاه و عاد من عاداه و انصر من نصره و اخذل من خذله؛» آيا من به مومنان از خود آنها سزاوارتر نيستم؟ گفتند : بله. پس از آن دست على(ع) را گرفت و فرمود: هركس من مولاى اويم، اين على مولاى اوست ... (19) امام حسن عسكرى(ع) و غدير حسن بن ظريف به امام حسن عسكرى(ع) نامه نوشت و پرسيد: گفته پيامبر «من كنت مولاه فعلى مولاه» يعنى چه؟ حضرت در پاسخ فرمود: «اراد بذلك ان جعله علما يعرف به حزب الله عند الفرقة»؛ خداوند اراده فرمود كه اين جمله، نشان و پرچمى باشد تا حزب خدا هنگام اختلافها با آن شناخته شود. اسحاق بن اسماعيل نيشابورى مى‏گويد: حضرت حسن‏بن على(ع) به ابراهيم چنين نوشت: خداوند متعال با منت و رحمت خويش واجبات را بر شما مقرر كرد. اين كار به سبب نياز او نبود، بلكه رحمت او بود كه متوجه شما شد. هيچ معبودى جز او وجود ندارد؛ او چنان كرد تا ناپاك را از پاك جدا سازد و اندرون شما را بيازمايد تا به سوى رحمت او پيش بگيرد و منازل شما در بهشت معين شود. از اينرو، حج و عمره، اقامه نماز، پرداخت زكات، روزه و ولايت را بر شما واگذار كرد و درى را فرا راهتان قرار داد تا درهاى ديگر واجبات را باز كنيد؛ كليدى را براى يافتن راه خود قرار داد. اگر محمد و جانشينان او از فرزندش نبود، شما مانند حيوانات سرگردان مى‏مانديد و هيچ واجبى از واجبات را فرا نمى‏گرفتيد. مگر مى‏توان از غير در، وارد مكانى شد؟ وقتى خداوند به سبب تعيين اوليا پس از پيامبر(ص)، نعمت خود را بر شما تمام كرد، فرمود: «اليوم اكملت لكم دينكم و اتممت عليكم نعمتى و رضيت لكم الاسلام دينا» (20) امروز دينتان را كامل و نعمت خود را بر شما تمام كردم و راضى شدم كه اسلام دين شما باشد . سپس براى اولياى خود برگردن شما حقوقى قرار داد و به شما فرمان داد حقوق آنها را ادا كنيد تا زنان و اموال و خوراك و آشاميدنيها بر شما حلال باشد و به واسطه آن بركت و رشد و ثروت را به شما بشناساند و اطاعت كنندگان شما را به واسطه غيبت بشناساند... (21) امام زمان(ع) و غدير در دعاى ندبه كه ظاهرا منسوب به آن حضرت است چنين مى‏خوانيم: «... فلما انقضت ايامه اقام وليه على‏بن ابى طالب صلواتك عليهما و آلهما هاديا اذ كان هوالمنذر و لكل قوم هاد فقال و الملاء امامه من كنت مولاه فعلى مولاه.. .» پى‏نوشتها: 1ـ حديث ثقلين در بيشتر منابع اهل سنت وارد شده است. ما به پاره‏اى از آنها اشاره مى‏كنيم : السنه شيبانى، ص 337 و 629 ح 1551؛ صحيح ترمذى، ج 5، ص 663؛ سنن كبرى بيهقى، ج 10، ص 114؛ المستدرك، حاكم نيشابورى، ج 3، ص 110؛ فضائل الصحابه، احمد بن حنبل، ج 1، ص 171 و ج 2، ص 588؛ سنن ابى‏داود، ج 2، ص 185؛ طبقات كبرى، ابن سعد، ج 2، ص 194؛صحيح مسلم، ج 4، ص .1873 2ـ سوره مائده، آيه .71 3ـ امالى شيخ صدوق، مجلس، 74، ص .400 4ـ كتاب سليم بن قيس هلالى، نشر موسسه بعثت، ص .41 5ـ خصال شيخ صدوق، ص 505، باب اربعين، ج .30 6ـ امالى شيخ صدوق، ج 1، ص .342 7ـ اثبات الهداة، حرعاملى، ج 2، ص 112، ح 473؛ مناقب ابن شهر آشوب، ج 3، ص 25 ـ .26 8ـ اثبات الهداة، ج 2، ص 112؛ احقاق الحق، ج 16، ص .282 9ـ امالى شيخ صدوق، ج 2، ص .171 10ـ سليم بن قيس، ص .168 11ـ معانى الاخبار، ص 65؛ بحارالانوار، ج 37، ص .223 12ـ معانى الاخبار، ص .66 13ـ تفسير برهان، ج 1، ص .446 14ـ در باره اهميت اين مسجد به مجله ميقات حج شماره 12 مراجعه شود. 15ـ اصول كافى، ج 4، ص .566 16ـ تهذيب الاحكام، شيخ طوسى، ج 6، ص 24، ح 52؛ مناقب ابن شهرآشوب، ج 3، ص .41 17ـ سوره مائده، آيه .1 18ـ تفسيرقمى، ج 1، ص .160 19ـ بحارالانوار، ج 100، ص .363 20ـ همان، ج 37، ص .223 21ـ علل الشرائع، ج 1، ص 249، باب 182، ح .66 مأخذ: مجله كوثر شماره 25 ص ـ ناطقى

* * * * * * * *

پيش از آنكه رسول خدا ^{صلي الله عليه و آله} به رسالت مبعوث شود در طائف مهمان شخصي شد كه از آن حضرت پذيرايي شاياني نمود. بعد از آن كه پيامبر خدا به رسالت مبعوث شد آن شخص طائفي به خدمت ايشان آمد. بعد از مسلمان شدن عرض كرد: يا رسول الله! من ميزبان طائف شما هستم. حضرت فرمود: «حاجت تو چيست؟» عرض كرد: دويست رأس گوسفند با چوپانهايي براي آنها. حضرت اندكي انديشيد و سر فرو انداخت و فرمود: «بـه او بدهيـد.»

بعد از آنكه مرد طائفي رفت حضرت فرمودند: «چه می شد اين مرد همان چيزي را از من ميخواست كه آن پيرزن بني اسرائيلي از حضرت موسي^{عليه السلام} خواست؟!» اصحاب پرسيدند: داستان چه بود؟

حضرت فرمودند: «وقتي برادرم موسي^{عليه السلام} ميخواست از مصر به سرزمين مقدس در شام هجرت كند، خداي تعالي به او فرمان داد؛ جنازه حضرت يوسف^{عليه السلام} را نيز همراه خود به شام منتقل كند. وقتي جوياي قبر يوسف پيغمبر شد به او گفتند تنها فلان پيرزن بني اسرائيلي جاي قبر يوسف را ميداند. سراغش را گرفت تا او را پيدا كرد و تقاضاي خود را اظهار داشت و فرمود: «در عوض بهشت را براي تو ضمانت ميكنم.» عرض كرد: آنچه خودم ميخواهم بايد براي من ضامن شوي. موسي^{عليه السلام} متحير ماند. خداي تعالي به حضرت موسي^{عليه السلام} وحي كرد: «قبول كن. تو نميدهي ما ميدهيم.» حضرت موسي^{عليه السلام} فرمود: «چه چيزي را براي تو ضمانت كنم؟» عرض كرد: تقاضاي من اينست فرداي قيامت با تو در بهشت هم درجه باشم.

آنگاه پيامبر اكرم (صلي الله عليه و آله) فرمود: «چه ميشد كه خواست اين مرد طائفي از من، همان خواهش آن پيرزن بني اسرائيلي بود از حضرت موسي عليه السلام؟»

( روضة الکافی، يعقوب کلينی، ج ۸، ص ۱۱۰)

    جلوه هايي از حقيقت وجودي نبي اکرم (ص) در قرآن کريم

 
از عايشه پرسيدند: اخلاق پيامبر چگونه بود؟ پاسخ داد: «خلق و خوي پيامبر(ص)، قرآن بود.» شخصيت جامع و چند بعدي پيامبر اسلام و كمال و عظمت معرفتي، اخلاقي و وجودي آن بزرگوار، قرآن مجسم و ناطق است كه به عنوان نماد مطلق و تام «انسان كامل» در ميان آدميان، حجت و الگويي ماندگار مي باشد.
اگر قرآن كريم، كلام تشريعي حضرت حق است، پيامبر اكرم (ص) كلمه الله الاعظم و كلام تكويني خدا است. اگر قرآن كتابي است با حقايق جاودانه و هميشگي، پيامبر اكرم (ص) نيز حقيقتي عيني و جاودانه است. اگر قرآن بطون و لايه هاي معنايي و مصداقي عميق و گسترده اي دارد كه تلاش براي كشف آن حقايق بايد استمرار داشته باشد، پيامبر اكرم (ص) نيز ذخيره اي تمام نشدني و حقيقتي است عيني و انساني، كه شناخت ابعاد مختلف شخصيت ايشان و دستيابي به عمق سيره، سلوك و سنت آن حضرت به جهاد و اجتهادي مستمر نيازمند است. اگر نياز بشريت به قرآن هرگز پايان نمي يابد و تكامل علمي و اجتماعي انسان، نياز او را به حقايق قرآن كريم نه تنها كاهش نمي دهد كه روزافزون مي سازد، نياز انسان امروز و فردا به پيامبر اكرم(ص) و درس ها و آموزه هاي ايشان پايان ناپذير است و اگر اسلام خاتم اديان و قرآن خاتم كتب آسماني است، پيامبر اكرم (ص) خاتم النبياء و قله رفيع كمال انساني است. او خليفه الله الاعظم و واسطه ابدي نزول فيض الهي است كه: «و ما ارسلناك الا رحمه للعالمين». قرآن كريم نسخه مكتوب حقيقت نور محمدي (ص) است و پيامبر اكرم (ص) آينه تمام نماي صفات حسناي حق و نور مطلق خداوند متعال بر عالم و آدم.
پيامبر اكرم (ص) به اميرالمؤمنين(ع) فرمود: علي! كسي جز تو و من خدا را نشناخت و كسي جز خدا و تو مرا نشناخت و كسي جز خدا و من تو را نشناخت. شناخت و معرفت حضرت حق- جل و علا- در حد اعلايي كه براي غيرخدا ميسر است، جز براي كساني كه در كانون نور محمد (ص) و علي (ع) قرار دارند، امكان پذير نيست، چرا كه اين معرفت و شناخت معرفتي است شهودي و نه ذهني، معرفتي است متناسب با اوج كمال و تعالي شناسنده، نه مدرسه اي و استدلالي. از آن سو نيز معرفت تام نبي (ص) و وحي (ع) جز براي حضرت حق، براي كسي حاصل نمي شود، چرا كه ديگران همه فروتر از اين دو وجود مقدس- كه نور واحدي از منشأ واحدند- مي  باشند و دستيابي به معرفت تام آنان برايشان مقدور نخواهد بود. حضرت حق در قرآن كريم فراوان درباره پيامبر اكرم (ص) و معرفي ايشان سخن گفته است كه براي آشنايي با جايگاه عظيم نبي اكرم (ص) به اين آيات بايد مراجعه كرد: در قرآن كريم اطاعت خدا و پيامبر (ص) در كنار هم مطرح و اطاعت از رسول خدا، همان اطاعت خدا شمرده شده است. آزار و ايذاء پيامبر اكرم (ص) موجب عذاب دردناك و لعنت خداوند در دنيا و آخرت تلقي شده  و دوستي خداوند متعال مشروط به اطاعت از پيامبر اكرم (ص) گرديده است. خلق و خوي الهي پيامبر اكرم و رحمت و عطوفت آن حضرت مايه انسجام و وحدت مسلمانان به شمار آمده و با تعبير «وانك  لعلي خلق عظيم»، توصيف شده، تعبيري كه تنها درباره پيامبر به كار رفته است. پيامبر اكرم (ص) عامل رهايي و آزادي مردمان از زنجيرها و بندهاي سخت معرفي شده است.

بندهايي كه از سويي خرافات و عادات زشت و از سوي ديگر ستمگران و سلطه جويان بر فكر و انديشه و رفتار و حركت تعالي جويانه انسان ها ايجاد كرده اند. او «عبدخدا» معرفي شده است كه با عبوديت و بندگي ذات حق، به عالي ترين درجه عبوديت دست يافته و از همه تعلقات و وابستگي ها رها شده است. گستره فيض و لطف نبي اكرم نه تنها همه مردمان و آدميان كه عالميان را شامل شده و آن حضرت به عنوان «رحمه للعالمين» معرفي شده است.... اين توصيف ها گوشه اي از معرفي پيامبر (ص) در قرآن است كه مروري همراه با تأمل و درنگ در اين آيات و ديگر آيات، مي تواند آفاق و ابعاد شخصيت الهي نبي اكرم (ص) را براي ما روشن سازد.
علاوه بر اين، برخي سوره هاي قرآن كريم اساساً در شأن پيامبر اكرم (ص) است و اين غير از سوره هايي است كه به وجود مبارك آن حضرت تأويل شده است. «يس» كه قلب قرآن كريم است و سرچشمه هايي از معرفت و حكمت از آن جاري است، به پيامبر اكرم (ص) منسوب است. سوره 47 قرآن کريم به نام نامي آن بزرگوار نام نهاده شده است: "محمد" (ص)، علاوه براين سوره فتح، سوره حجرات، سوره نجم، سوره مجادله، سوره تحريم، سوره قلم، سوره مزمل، سوره مدثر، سوره بلد، سوره ضحي، سوره شرح (انشراح)، سوره تين، سوره علق، سوره قدر، سوره كوثر برخي از سوره هايي است كه ناظر به شأن و جايگاه عظيم و مرتبه رفيع آن حضرت در پيشگاه خداوند متعال است. هر كدام از اين سوره ها و آيات نوراني آن، مالامال از حرمت و لطفي است كه خالق متعال براي اين برترين بنده مقرب خود قائل است.
پيامبر اكرم(ص) نه تنها مبلغ دين الهي و معلم آيات حكمت، كه مربي و اسوه انسان ها است: «لقدكان لكم في رسول الله اسوه حسنه». بنابر اين پيوند پيروان آن حضرت با اين وجود مقدس، هنگامي معني دار و مؤثر است كه آن بزرگوار را به عنوان مقتدا، امام، الگو و پيشواي حقيقي بشناسند و در مسلك و سلوك، از ايشان پيروي كنند. آياتي فراوان از قرآن كريم احكام و دستوراتي را خطاب به پيامبر اكرم (ص) بيان مي كند كه خطوط روشن الگو بودن آن حضرت را ترسيم و سرمشق هايي را كه پيروان آن بزرگوار بايد براي خود «اصل» قرار دهند مشخص مي نمايد. نگاهي گذرا به اين سرمشق ها، جامعيت دين و عرصه هاي گوناگوني را كه بايد يك مسلمان واقعي بدان توجه داشته باشد. تبيين مي نمايد. اين دستورات و احكام صريح و گويا براي هركسي بدون نياز به چيز ديگري جز فهم عبارات قرآن كريم، روشن مي كند كه همه عرصه هاي عبادي، اقتصادي، سياسي، تربيتي، اجتماعي، نظامي، فرهنگي، اخلاقي و... در قلمرو الگوبرداري و پيروي از پيامبر اكرم (ص) قرار مي گيرد و هيچ زمينه اي از زمينه هاي اساسي و پايه اي زندگي نهان را نمي يابيم كه سرمشق ها و خطوط اصلي آن براي پيروان پيامبر تعيين نشده باشد. اگر قرآن كريم مخاطبان خود را به تأسي و الگوگيري از پيامبر اكرم (ص) فرا مي خواند، خود نيز خطوط روشن آن را ترسيم كرده است. عبادت و شب زنده داري، جهاد و مبارزه با كفار و منافقان، رشد دانش و معرفت و آگاهي، مهرباني و تواضع با مؤمنان و هم كيشان، انفاق و كمك به مستمندان و دستگيري از افتادگان، مهرباني با يتيمان و بي سرپرست ها، كسب قدرت همه جانبه براي حفظ استقلال و آسيب ناپذيري جامعه اسلامي، نيكي و خدمت به همگان و صدها دستور و توصيه قرآن كريم به پيامبر اكرم (ص)، نشان مي دهد كه پيروان آن حضرت چه خطوط كلي را در زندگي فردي، خانوادگي و اجتماعي خود بايد سرمشق خويش قرار دهند تا بتوانند با مسير كمال و رشد حقيقي- كه آن حضرت در قله آن قرار دارد- هماهنگ شوند و به آنچه او نائل شده بود، نزديك گردند.
اكنون مي توان به درنگ و تأملي عميق در اين آيات صريح الهي،  به ريشه اصلي گمراهي و حيرت و تباهي كه امت اسلام بدان دچار آمده است، پي برد. اگر فاصله امت با پيامبرش اين چنين ژرف و عميق نبود، هرگز امت پيامبر به چنين روزگاري گرفتار نمي آمد. تفرقه و اختلاف به جاي وحدت و اتفاق، جهل و نگراني به جاي علم و آگاهي، ظلم و بي انصافي به جاي عدل و داد، رفاه زدگي و اسراف به جاي دستگيري و انفاق، دشمني و خصومت به جاي مهرباني و گذشت، انفعال و تسليم در برابر بيگانگان به جاي مقاومت و جهاد و بالاخره پذيرفتن ولايت و حاكميت كافران به جاي ولايت و حاكميت رسول خدا (ص) و جانشينان او... حقايق تلخي است كه امروز در جهان اسلام شاهد آن هستيم و نشان مي دهد فاصله اي ژرف بين امت و پيامبر وجود دارد كه جز با بازگشت به قرآن و خطوط روشن آن- كه در گرو پيروي و تأسي به تجسم عيني و انساني آن است- اين فاصله ژرف پيموده نخواهد شد.

باشد كه به مدد جلوه اي از فيض «رحمه للعالمين» امت او از غفلت و جهالت رهايي يابند. ان شاءالله.

با بهره از سخنان حجت الاسلام و المسلمين علي ذوعلم درج شده در روزنامه همشهري مورخ 30 فروردين 1383
 

حضرت رسول اكرم(ص)

اسم آن بزرگوار محمد و كنية مشهور او ابوالقاسم و لقب مشهور او احمد و مصطفي است. عمر آن بزرگوار شصت و سه سال است. در صبح روز جمعه هفدهم ربيع الأول سنة عام الفيل متولد شد ـ سالي كه پروردگار عالم به وسيلة پرستوها خانة خود را حفظ فرمود و اصحاب فيل را كه به قصد خرابي خانة خدا آمده بودند، نابود كرد ـ و شهادت آن حضرت، بر اثر مسموميت به دست زني يهودي، در 28 صفر سال يازدهم هجرت واقع شد. بيست و پنج ساله بود كه با حضرت خديجه، آن بانويي كه بايد گفت حق عظيمي به گردن اسلام و مسلمانان دارد، ازدواج نمود. چهل ساله بود كه در شب 27 رجب المرجب سال چهل از عام الفيل، مبعوث به رسالت شد. سيزده سال در مكه با مصيبتهاي كمرشكن، اسلام را تبليغ كرد و بالاخره چون كفار قريش مانع از پيشرفت اسلام شدند به مدينه هجرت فرمود و آن سال مبدأ تاريخ مسلمانان شد. ده سال در مدينه بود و توانست در آن مدّت، رسالت خود را به دنيا ابلاغ كند.  

پدر آن بزرگوار عبدالله بن عبدالمطلب از بزرگان عرب بود و به شهادت كتب تاريخ، بزرگواري مثل او در عرب كم ديده شده است. پيامبر اكرم هنوز متولّد نشده بودند كه حضرت عبدالله در مدينه، هنگامي كه از شام برمي گشت فوت شد و همانجا مدفون گشت. بعد از اين واقعه، حضرت عبدالمطلب جد آن بزرگوار كفالت پيامبر را به عهده گرفت و چون آن حضرت به دنيا آمد براي او دايه اي تهيه كرد ـ كه در ميان عرب به نام حليمة سعديّه مشهور بود. در افتخار آن زن همين مقدار بس كه پيامبر گرامي مفتخر به فرزندي او بودند ـ حليمه بعد از شش سال حضرت را به مادر برگردانيد و حضرت رسول همراه با مادر براي زيارت قبر عبدالله به مدينه رفت. اما در مراجعت مادر را نيز از دست داد و ام ايمن كه زن صالحه اي بود حضرت را به جدش عبدالمطلب رسانيد.

آن حضرت هشت ساله بود كه عبدالمطلب را از دست داد ولي پدري چون عموي بزرگوارش و مادري چون فاطمة بنت اسد متكفل آن حضرت شدند. بنابراين حضرت رسول صلي الله عليه وآله اگرچه پدر و مادر را از دست داد ولي عقدة يتيمي پيدا نكرد ـ سرپرستي نظير عبدالمطلب، ابوطالب و فاطمة بنت اسد داشت ـ ولي مشهود است كه حضرت، ملالت بي پدري و بي مادري را ديده است.

قرآن شريف به همين نكته اشاره دارد آنجا كه مي فرمايد:

اَلَمْ يَجْدِكَ يَتيماً فآوي وَ وَجَدَكَ ضالاً فَهَدَي. وَ وَجَدَكَ عَائِلاً فَاَغْنَي[1].

«آيا تو را يتيم نيافت، و پس پناهت داد، و تو را سردرگم نيافت، پس هدايتت كرد، و تو را گرانبار نيافت پس بي نيازت كرد؟»

بنابراين گرچه رسول اكرم، يتيم، ناشناس و فقير بود، ولي اين تأثيري در شخصيت بزرگوار ايشان نداشت. چون پروردگار عالم او را نزد كسي مثل ابي طالب جاي داد و او را با ثروت آن بانوي عزيزي كه موقع ازدواج گفت: ثروت من ثروت تو و خودم هم كنيز تو هستيم، بي نياز گردانيد.

مادر آن بزرگوار، حضرت آمنه ـ دختر وهب از خانواده اي فوق العاده محترم ـ بود. در شرافت اين زن همين كافي است كه مي تواند مادري براي رسول اكرم باشد.

شرافت، كرامت و صفات عالية رسول اكرم و معجزات او چنان فراوان است كه كتابها دربارة آن بزرگوار نوشته شده است. چون مبناي اين نوشته بر اختصار است ما به يك معجزه كه هنگام تولد آن حضرت روي داد، و به مطلب ديگري از قرآن كه در مورد ايشان است اشاره مي كنيم و سپس بطور اختصار به تفسير القابي كه براي حضرت گفته شده مي پردازيم و در خاتمه، سخني راجع به خاتميت آن حضرت خواهيم داشت.

مورخين نوشته اند كه روز تولّد آن بزرگوار دگرگونيهايي در جهان رخ داد: طاق قصر كسري شكاف خورد و كنگره هاي آن فرو ريخت؛ درياچة ساوه خشك شد؛ آتشكدة فارس كه چندين سال روشن بود خاموش شد؛ همة پادشاهان جهان در آن روز حيران، سرگردان و گنگ بودند؛ همة بتها بر روي يكديگر فرو ريختند و سحر ساحران در آن روز بي اثر بود. كلمة لاَ اِلهَ اِلاَّ اللهُ در جهان طنين انداز شد و چون به دنيا آمد از نور وجودش عالم منور شد. گفت لا اله الا الله و جهان با  او گفت: لاَ اِلهَ اِلاَّ الله.

قرآن شريف دربارة رسول اكرم چنين مي فرمايد:

وكذلك جعلناكم امة وسطاً لتكونوا شهداء علي النّاس ويكون الرسول عليكم شهيداً[2] .

«و بدينسان شما را امتي ميانه قرار داديم تا بر مردم گواه باشيد و پيامبر نيز بر شما گواه باشد.»

اين آيه شريفه دو معني دارد: ظاهر آن كه همه آن را درك مي كنند اين است كه امت اسلامي سرمشق جامعة بشريت قرار داده شده است تا جامعه از آنان پيروي نمايد، و رسول گرامي نيز سرمش امّت اسلامي است. اما معنايي دقيقتر نيز دارد كه ائمة طاهرين عليهم السلام استفاده نموده اند، و مفسرين شيعه مخصوصاً استاد بزرگوارمان علامه طباطبايي بحث مفصلي به پيروي از روايات در آن نموده اند. و آن معني اين است كه امّت اسلامي در روز قيامت شاهد اعمال هستند و چون همة امّت اسلامي لايق اين عمل نيستند، امر منحصر مي شود به ائمة طاهرين. روايات فراواني از سني و شيعه در دست است كه آيه شريفه به معني دوم تفسير شده است.

خلاصة كلام آيه شريفه چنين است كه پروردگار عالم ائمة طاهرين را آفريده تا آنان شاهد اعمال در روز قيامت باشند، و رسول اكرم را شاهد بر اعمال آنان قرار داده است. و چون شاهد بايد در اين دنيا بر همه اشراف داشته باشد تا بتواند در روز قيامت شهادت دهد. اگر در اين دنيا مسائل را نديده باشد معني ندارد كه در آخرت شاهد باشد. بنابراين بايد براي ائمة طاهرين، احاطة وجودي بر عالم هستي باشد تا اطلاع و إشراف بر اعمال پيدا كنند. حتي بايد اين إشراف بر اسرار نيز وجود داشته باشد تا بتوانند روز قيامت كيفيت اعمال را نيز شاهد باشند. اين همان واسطة فيض است كه در اصطلاح، ولايت تكويني ناميده اند. از اين جهت معني آية شريفه چنين مي شود كه ائمة طاهرين واسطة فيض براي اين عالمند و پيامبر گرامي واسطة فيض برآنان. و اين است معني رواياتي كه رسول گرامي را عقل كل، نور مطلق يا اول ما خلق الله ناميده است.

بحث در اين باره مفصل است و اين نوشته اقتضاي چنين بحثي را ندارد. ما در كتاب «الامامة والولاية في القرآن» بحث نسبتاً مفصلي در اين باره نموده ايم كه طالبين مي توانند به آن كتاب مراجعه كنند. آنچه بايد گفت اين است كه بسياري از آيات و روايات دلالت بر اين دارد كه ائمة طاهرين، واسطة فيض اين عالم هستند و اين جهان به هر نعمتي كه مي رسد، چه نعمتهاي ظاهري نظير عقل، سلامتي، امنيت، روزي، و چه نعمتهاي باطني و معنوي نظر علم، قدرت، اسلام و غيره، بواسطة آن بزرگواران است و آنان احاطة عِلّي وجودي بر جهان هستي دارند. و پيامبر گرامي واسطة فيض براي ائمة طاهرين است و نعمتهاي ظاهري و باطني كه به آنان ارزاني مي شود به واسطة آن بزرگوار است، و او سعة وجودي علّي بر آنان دارد. اين است معني آية شريفه وكذلك جعلناكم امةً وسطاً لتكونوا شهداء علي النّاس ويكون الرسول عليكم شهيداً. و اين رواياتي كه از ائمة اطهار عليه السلام آمده است كه «ما هر چه مي گوييم و هر چه داريم از رسول اكرم است و رسول اكرم آنچه گفته و آنچه دارد از خداوند متعال است» به همين معني است.

براي رسول گرامي صلي الله عليه وآله القاب فراواني نقل نموده اند ما برخي از آنها را يادآور مي شويم و توضيح مختصري دربارة آنها مي دهيم.

از القاب آن بزرگوار احمد است كه در قرآن به اين لقب نام برده شده است. و از قرآن استنباط مي شود كه در انجيل هم به اين لقب نامبرده شده است.

ومبشراً برسولٍ يأتي من بعدي اسمه احمد[3].

و حضرت عيسي فرمود بشارت مي دهم به رسولي كه بعد از من مي آيد و اسم او احمد است.

معناي احمد، ستايشگر است. و چون رسول اكرم خداي تعالي را ستايش مي كرد يعني حق حمد و حق شكر را بجاي مي آورد او را احمد گفته اند. در روايات مي خوانيم چون به واسطة كثرت عبادت مورد اعتراض واقع مي شد، مي فرمود: اَلَمْ اَكُنْ عَبْداً شًكُوراً؟ آيا عبد شاكر نباشم؟

2 ـ از القاب آن بزرگوار محمود است چنانچه اسم آن بزرگوار در قرآن محمّد است. و او را محمود و محمّد گفته اند چون همة صفات او قابل ستايش است. قرآن در اين باره مي فرمايد: انك لعلي خلق عظيم[4].

(و بدرستي كه تو بر خويي عظيم هستي). همانا تو داري صفات كماليه اي هستي كه همه بزرگ و در منتهاي كمال است.

3 ـ از القاب آن بزرگوار امّي است، يعني درس نخوانده چنانچه قرآن به آن اشاره دارد:

وما كنت تتلوا من قبله من كتابٍ ولا تخطّه بيمينك اذاً لارتاب المبطلون[5].

«قبل از رسالت نمي خواندي و نمي نوشتي ـ سواد الفبا نداشتي ـ كه اگر مي توانستي بخواني و بنويسي، ممكن بود شكي براي افراد مغرض پيش آيد.

ولكن بعد از آنكه سواد نداشتي و چنين قرآني آوردي جاي شك براي احدي باقي نمانده است.» چنانچه در قبل گفته شد، اين خود يكي از بزرگترين معجزات براي پيامبر گرامي (ص) است. كسي كه همه مي دانستند درس نخوانده است و سواد الفبا ندارد، كتابي آورده كه داراي همة علوم انساني است، با وصفي كه اين كتاب خود را كتاب هدايت معرفي مي كند. هدايت به معني ارائه طريق و نشان دادن راه هدايت، به معني ايصال الي المطلوب، انسان را به مقصود و مطلب خود رساندن است. بدين جهت در بسياري از آيات، براهين فلسفي را بطور مختصر و رسا به كار برده است. چه بسيار از آياتي كه چندين برهان در آن مندرج است. قرآن كتاب فقه نيست، ولي قوانيني دربر دارد كه جامعة بشريت در مقابل آن سر فرود آورده است. آيا كسي مي تواند قوانيني چون قوانين قرآن: قوانين عبادي، اجتماعي، سياسي، معاملاتي، كيفري، جزايي بياورد؟ قل لئن اجتمعت الانس والجن علي ان ياتوا بمثل هذا القرآن لايأتون بمثله ولو كان بعضهم لبعضٍ ظهيراً[6].

4 ـ از القاب آن بزرگوار، كريم است. اين لقب از قرآن اخذ شده است: اِنَّهُ لَقَولُ رَسُولٍ كَرِيمٍ[7]. و كرامت آن بزرگوار زبانزد خاص و عام است.

آن حضرت در مكه چنان مورد اذيّت كفار بود كه او را سنگباران كردند. او به كوهها پناه مي برد، ولي چون حضرت خديجه و اميرالمؤمنين او را مي يافتند، مي شنيدند كه زمزمه مي كند:

اَللَّهُمَّ اَهْدِ قَوميِ فَاِنَّهُمْ لايَعْلَمُونَ. «اي خدا اينان را هدايت كن، كه مردمي نادانند.»

روزي هم كه با دوازده هزار لشگر مجهّز وارد مكه شد و شنيد كه يكي از يارانش مي گويد «اَلْيَومَ يَوْمُ الْمَلْحَمَةِ،» يعني: اين روز، روز جنگ است؛ اميرالمؤمنين را فرستاد كه او را گوشزد كندو در ميان مردم بگويد: اليوم يوم المرحمة، يعني اين روز، روز رحمت، روز كرامت و روز عفو است.

5 ـ از القاب آن بزرگوار، رحمت است كه آن نيز از قرآن اخذ شده است. وما ارسلناك الا رحمة للعالمين[8]. رأفت و رحمت ختمي مرتبت به حدّي است كه قرآن شريف مي فرمايد:

فلعلَّك باخع نفسك علي آثارهم ان لم يؤمنوا بهذا الحديث اسفا[9].

«گويا تو خويش را از غصه مي خواهي بكشي از اين كه كفار ايمان نمي آورند دريغ!»

از حالات پيامبر گرامي مي توان درك كرد كه غصه ها داشت، راز و نيازها داشت، صبرها داشت و رنجها برد.

لقد جائكم رسول من انفسكم عزيز عليه ماعنتم حريص عليكم بالمؤمنين رئوف رحيم[10].

«و رسولي از ميان شما براي شما آمده است. گران است براي او سركشي و لجاجت شما، مشتاق است بر شما كه شايد بتواند شما را هدايت كند. و او نسبت به مؤمنان مهربان است.»

6 ـ از القاب آن بزرگوار متوكّل است به اين معني كه در امور به خدا اعتماد داشت نه به خود.

و از دعاهاي آن بزرگوار است: اللهم لاتكلني الي نفسي طرفة عين ابداً؛ يعني: «اي خدا مرا يك آن به خويش نسپار».

مي گويند دشمن در جنگي آن حضرت را تنها در خواب يافت. شمشير بركشيد و بالاي سر او آمد. صدا زد و گفت: يا محمد چه كسي مي تواند تو را از دست من نجات دهد؟ فرمود: خدا. اين جمله به قدري كوبنده بود كه آن كافر لرزيد و هنگام پايين آوردن شمشير، روي زمين افتاد. رسول گرامي برخاست و شمشير را برداشت و بالاي سر او رفت و فرمود: كي است كه تو را از دست من نجات دهد؟

گفت كرم و آقايي تو. رسول گرامي او را بخشيد. او اقدام به كارهاي مهّم كه موفقيت آن از نظر افكار عمومي كم بود مي كرد و جز به خدا به كسي اعتماد نداشت. آن حضرت متوكل بود، خدا را داشت، از اين جهت همه چيز داشت.

پيامبر (ص) اعتماد به خدا داشت نه به دنيا. رسول گرامي دنيا را پوچ مي پنداشت. از آن حضرت نقل مي كنند كه فرموده است: «مثل اين دنيا ساية درختي است كه مسافر مقداري زير آن استراحت كند.»

خلاصة سخن، او متوكل است به همة معاني توكل. اعتماد به خدا، نه اعتماد به خود، اعتماد به خدا، نه اعتماد به ديگران، اعتماد به خدا، نه اعتماد به دنيا.

7 ـ از القاب آن بزرگوار امين است كه اين لقب را عرب قبل از بعثت به او داده بود. تاريخ نشان مي دهد كه پيامبر گرامي قبل از بعثت داراي صفات فوق العاده اي بوده است. عفّت رسول اكرم، صداقت او، كمك او به زيردستان، و مراعات آداب و رسوم نيكوي اجتماعي، مخصوصاً نظافت و امانتداري او در ميان عرب مشهور است. حضرت ابي طالب مي گويد: هيچوقت او را برهنه نديدم. حتي گفته شده كه كسي پيامبر گرامي (ص) را در حال قضاي حاجت نديده است.

در همان روز اول كه دستور يافت آشكارا به اسلام دعوت كند، بزرگان قريش را جمع نمود تا آنان را به اسلام فرا خواند. اوّل چيزي كه از آنان پرسيد اين بود كه فرمود: من چگونه فردي در ميان شما بوده ام؟ همه گفتند: تو را به صداقت و امانت مي شناسيم.

عبدالله بن جزعان كه پيرمردي فقير بود، خانه مي ساخت. رسول گرامي در آن هنگام هفت ساله بود. بچه ها را گرد مي آورد و به عبدالله كمك مي كرد تا خانة او ساخته شود. حتي خانة او را دارالنصره نام نهاد و افرادي را براي كمك به مظلومان تعيين كرد.

پيامبر گرامي مؤدب راه مي رفت، مؤدب مي نشست، مؤدب سخن مي گفت. هميشه متبسّم بود چنانكه او را ضحوك مي گفتند. كلام او شيرين، فصيح، و لطيف بود و هرگز دل كسي را آزرده نكرد. تا توان داشت با ديگران با لطف و مهرباني رفتار مي كرد. اينها و نظير آن چيزهايي است كه از نظر تاريخ مسلم است.

8 ـ از القاب آن بزرگوار عبدالله است. اين لقب نيز از قرآن گرفته شده است.

سبحان الذي اسري بعبده ليلا من المسجد الحرام الي المسجد الأقصي الّذي باركنا حوله لنريه من آياتنا انه هو السميع البصير[11]!

«پاك و منزه است كسي كه برد بندة خود را در شبي از مسجد الحرام به مسجد اقصي كه اطراف آن را مبارك نموده ايم، براي اينكه آيات خود را به او بنمايانيم بدرستي كه او شنوا و بيناست.»

بايد گفت كه اين لقب بهترين القاب براي آن حضرت است. از اين جهت در تشهد مقدم بر رسالت ذكر شده است. عبوديت مراتب دارد: مرتبة عالي آن مقام لقاء الله است كه در قرآن مكرراً از آن ياد شده است. مقامي است عالي، مرتبه اي است كه دل جز به خدا به چيزي و به كسي بستگي ندارد. لاتلهيهم تجارة ولا بيع عن ذكر الله[12] يعني: تجارت و سوداگري آنها را از ياد خدا بازنمي دارد.»

مرتبه اي است كه محبت خدا دل را پر كرده است. دل در اين مرحله غمّ و همّي ندارد جز خدا. دل او از اطمينان، وقار، و آرامش پر شده است: الا بذكر الله تطمئن القلوب[13] يعني: «دلها به ياد خدا آرام گيرد.» دلهره و اضطراب خاطر و ترس ندارد. الا انَّ اولياء الله لا خوف عليهم ولاهم يحزنون[14] يعني: «همانا كه بر دوستان خدا ترس و بيمي نيست.» و پيامبر گرامي مرتبة عالي عبوديّت را دارا بوده است.

آن حضرت كه از گناه معصوم بود و از ارتكاب گناه ديگران رنج مي برد، از عبادت لذّت مي برد. آنقدر عبادت كرد كه پاهاي مباركش متورم شد آنگاه سورة طه نازل گرديد از عبادت زياد منع گرديد.

9 ـ از القاب آن بزرگوار مصطفي است و اين لقب افتخار بزرگي است براي امّت اسلامي. چرا كه به معني برگزيده است و خداوند متعال پيامبر را از ميان عالم هستي برگزيده است. چرا برنگزيند؟

مگر او داراي ابعاد مختلف نبود؟ مگر مقام جمع الجمعي نداشت؟ آنجا كه جاي رأفت، رحمت، عفو، گذشت و فداكاري بود، هيچ رئوفي و رحيمي مثل او ديده نشده است. وقتي كه دختر حاتم طايي به دست مسلمانان اسير شد و به مدينه آمد، مسلمان شد و پيامبر گرامي او را با افراد اميني نزد برادرش عدي بن حاتم فرستاد. عدي از گفته هاي خواهرش تصميم گرفت خدمت رسول اكرم برسد و از نزديك با اسلام آشنايي پيدا كند تا با بينش بيشتري مسلمان شود. مي گويد با پيامبر به خانه مي رفتيم، زني در ميان راه جلوي پيامبر را گرفت و سخن گفت. رسول گرامي ايستاد و به حرفهاي او گوش فرا داد و با مهرباني بدو پاسخ گفت. آن زن خيلي معطّل كرد ولي پيامبر گرامي كام او را قطع نكرد. عدي مي گويد برهان اول براي رسالت او برايم روشن شد. چون به خانه رفتيم تشريفات وجود نداشت. فرش خانه را پوست گوسفند تشكيل مي داد و غذاي خانه نان جوو نمك بود. پس دليل دوم براي نبوّت او ظاهر شد. كسي كه قدرت دارد، پول دارد، مكنت دارد، مريد دارد و پيامبر نباشد، سير سلوك او با مردم و وضع خانه اش آن طور باشد؟ در آخر كار معجزه اي از آن حضرت ديدم كه مسلمان شدم. حضرت به من فرمود: تو كه از نظر عقيده و دين، ماليات را حرام مي داني چرا از مردم ماليات قبول مي كني؟ با اين سخنان نبوت آن حضرت بر من آشكار شد.

رسول اكرم با اين رقّت قلبش كه وقتي صداي گرية بچه اي را كه مادرش در نماز است مي شنود، با عجله نماز خود را تمام مي كند؛ همين پيامبري كه وقتي دختر بچه اي را مي بيند كه پولش را گم كرده است، به او پول مي دهد و همراه او براي شفاعت تا در خانة صاحبش مي رود، وقتي مي بيند كه يهودي متقلب، توطئه مي كند، عهد شكني مي كند، جاسوسي مي كند، سدّي براي پيشرفت اسلام است و بالاخره وجود آنان مانع از پيشرفت است، دستور قتل هفتصد نفر از آنان را مي دهد؛ اين است مقام جمع الجمعي، يا انسان با ابعاد مختلفه.

معمولاً اگر انسان، راه زهد و عبادت و رياضت و به اصطلاح فلسفي، جنبة يلي الرّجي را گرفت، رفتارش با مردم خوب نيست و نمي تواند در ميان جامعه راه يابد، نمي تواند بر دلها حكومت كند و سرانجام جنبة يلي الخلقي او قوي نخواهد بود. پيامبر گرامي جنبة يلي الرّجي بسيار قوي داشت. و همه مي دانيم قبل از بعثت كوه حرا جايگاه عبادت او بود، و همه مي دانيم كه مقام عبوديت او به اوج رسيده بود. ولي دربارة جنبة يلي الخلقي او، قرآن درباره اش مي فرمايد: فبما رحمةٍ من الله لنت لهم ولو كنت فظاً غليظ القلب لانفضوا من حولك!

«به واسطة توفيق و رحمتي كه از طرف خداوند شامل تو شده است رقيق القلب هستي و با مردم با مدارا رفتار مي كني و اگر در گفتار خشن و دل سخت بودي از اطراف تو متفرق مي شدند.»

يعني اي محمد جنبة يلي الخلقي داري. از نظر گفتار، خوش گفتاري، از نظر رفتار، خوش رفتاري، به زبان و به عمل مردم را متفرق نمي كني، با زبانت و عملت مردم را جمع نموده اي. رقيق القلبي، سخت دل نيستي. و جداً كسي مثل پيامبر گرامي بايد، تا هر دو جنبه را بنحو عالي دارا باشد.

كوتاه سخن، پيغمبر خاتم داراي همة صفّات كماليّه بود با اين كه ميان بسياري از صفات كماليّه را جمع نمودن كاري است بس دشوار، عالم بود، عاشق بود، عارف بود، با دشمن سرسخت بود، شجاع بود، هميشه متبسم بود، عاقل بود، به آخرت اهميت مي داد، به دنيا نيز اهميت مي داد، زاهد بود، فعّال بود، استقامت داشت، و …

القاب رسول اكرم فراوان است و ما به همين مقدار كفايت مي كنيم چنانچه صفات كماليّه آن حضرت فراوان است.

بلغ العلي بكماله كشف الدجي بجماله

حسنت جميع خصاله صلّوا عليه وآله

كمالش به همة مراتب عاليه رسيد، به جمالش همة تاريكيها برطرف شد، همة صفات او نيكو بود، درود فرستيد بر او و آلش.

در خاتمه دربارة خاتميت آن بزرگوار بطور فشرده بحث مي كنيم.

يكي از القاب آن بزرگوار خاتم الانبياء است. و خاتم به فتح تا يا به كسر تا، از نظر معني تفاوتي ندارد و هر دو بمعني تماميّت و پايان هر چيزي است. از اين نظر، عرب به انگشتر، خاتم به فتح تا مي گويد چون انگشتر در آن زمان، مهر و به منزلة امضاي افراد بوده است و چون نامه اي را مي نوشتند آخر آن را مهر مي كردند. جاي مهر انگشتر، آخر نامه بود و نامه با آن ختم مي شد. خاتميت پيامبر گرامي در اسلام از ضروريات است و هر كه مسلمان است، مي داند كه پيامبر گرامي خاتم انبيا است و بعد از او تا روز قيامت پيامبري نخواهد آمد.

حلال محمدٍ حلالٌ الي يوم القيامة وحرامه حرامٌ الي يوم القيامة.

قرآن در آيات بسياري گوشزد مي كند كه پيامبر اسلام براي همه و براي همه جا و براي هر زماني است.

وما ارسلناك الاّ كافّةً للنّاس[15].

»نفرستاديم تو را مگر براي همة مردم.«

ما كان محمد ابا احد من رجالكم ولكن رسول الله و خاتم النّبيين1

 »محمد پدر كسي از مردان شما نيست، بلكه رسول خدا و خاتم الانبياء است.

نظير اين دو آيه در قرآن فراوان است. همچنين روايات ما دربارة خاتميت رسول اكرم فروان است.

روايت منزلت كه نزد سني و شيعه مسلم است و صاحب غاية المرام آن را با صد و هفتاد سند نقل كرده است كه يكصد سند آن از آن طريق اهل سنت است چنين مي باشد:

انت منّي بمنزلة هارون من موسي الاّ انّه لانبي بعدي.

»تو نسبت به من همچون هاروني نسبت به موسي جز آنكه پس از من پيامبري نخواهد آمد.«

سرّ خاتميت را در دو چيز مي توان يافت:

1- دين اسلام با فطرات انسانها كاملاً مطابق است.

فاقم وجهك للدّين حنيفاً فطرت الله الّتي فطرالّناس عليها لا تبديل لخلق الله ذلك الدّين القيّم لكنّ اكثرالّناس لايعلمون2

»روي خود را به طرف دين يكتاپرست ـ كه مطابق با فطرت انسانها است ـ متوجه ساز تبديل و تغييري در فطرت و خلقت خدا كه مردم را بر آن سرشت، نيست. اين است دين استوار و مستقيم ولي بيشتر مردم نمي دانند.«

2ـ دين اسلام  جامع الاطراف است و مي تواند در هر زماني و در هر مكاني و د رهر حالي جوابگوي جامعة بشريّت باشد. اسلام مدّعي است كه هر چه جامعة ‌بشريت از نظر دين احتياج داشته گفته است. 

وانزلنا عليك الكتاب تبياناً لكلّ شيء[16].

»كتابي كه بر تو نازل كردم بيانگر و بيان كنندة همه چيز است.«

اليوم اكملت لكم دينكم واتممت عليكم نعمتي ورضيت لكم الاسلام ديناً[17].

»در اين روزـ روز عيد غدير خم ـ دين شما را كامل كردم و نعمت را بر شما تمام كردم و اسلام را پسنديدم براي شما.«

در روايات زيادي به اين ادعا تصريح شده است و از ائمة طاهرين رواياتي به اين مضمون نقل شده است.

ما من شيء تطلوبونه الاّ و هو في القرآن فمن اراد ذلك فليسلني عنه.

»چيزي نيست كه شما احتياج به آن داشته باشيد و آن را طلب كنيد مگر اينكه در قرآن موجود است و هركه مي خواهد از من طلب كند.«

وقتي چنين باشد، آمدن دين ديگري پس از اسلام لغو و بيهوده است. به عبارت ديگر، آمدن دين پس از دين ديگري به واسطة چند چيز است :

1ـ اينكه آن دين نتواند جامعه را اداره كند و ويژة برخي از زمانها باشد، و اين محدوديّت چنانچه گفته شد در اسلام نيست. دليل واضح آن مرجعيّت در اسلام است. شما نمي توانيد فقه جامع الشرايطي را پيدا كنيد كه مطلبي از دين از او سؤال كنيد و او در جواب بماند.

2ـانحراف يا تحريفي در دين قبلي پيدا شود. چنانچه دين نصرانيت و يهوديّت به اقرار خود آنان چنين است. اين نقيصه در اسلام نيست و پروردگار عالم متعهد است كه اسلام از اين گونه نقايص مصون بماند.

لا ياتيه الباطل من بين يديه ولا من خلفه تنزيل من حكيم حميد[18].

»نادرستي و بطلان نه از پيش رو و نه از پشت سر نيايدش. فرستاده اي است از سوي حكيم ـ كه همة اشياء را حكيمانه و دقيق آفريدـ و حميدـ دارندة صفات و خصال پسنديده.«

3ـ  زمينه اقتضايي براي آن دين باقي نماند. مثلاً، اگر ديني به اقتضاي زمان به معنويات زياد اهميّت داده باشد تا در آنان تعادل ايجاد شود، وقتي حال تعادل پديد آمد آن دين خود از ميان رفتني است. تصوّر اين مطلب در اسلام غلط است زيرا چنانچه گفتيم اسلام ديني است كه با فطرت انسان صد در صد مطابقت دارد و همان طور كه به معنويات اهميّت داده است به همان مقدار به ماديات نيز اهميت داده است .

وابتغ فيما اتيك الله الدّار الآخرة ولا تنس نصيبك من الدّنيا[19].

»در آنچه پروردگار به تو داده است ـ عقل، قدرت، شعور، توفيق، فعاليت، مال، و غيره ـ آخرت را طلب كن و نصيب خود را از دنيا نيز فراموش نكن ـ در طلب آن نيز باش.«

اسلام داراي قوانيني كامل است كه مي تواند جوابگوي همة مسائل باشد. و داراي مقرراتي است كه تا روز قيامت مي توانند آن را اجرا كنند. توضيح اينكه پيامبراني كه از طرف حق آمده اند براي اين بود كه قانوني بياورندـ در اصطلاح كلامي به اين پيامبران اولوالعزم مي گويندـ قرآن به جاي آن انبيا است و آمدن اين گونه پيامبران لغو و بيهوده است. و يا براي تبليغ و اجراي قوانين است كه غالب پيامبران براي اين مقصود آمده اند. اسلام به واسطة قانون نظارت ملّي ـ امر به معروف و نهي از منكر ـ به واسطة آمرين بالمعروف والنّاهين عن المنكر كه مصداق آن در اسلام، روحانيت است و اسلام به آنان فراوان اهميت مي دهد حتي در رواياتي آنان را به منزلة‌ همان انبيا قرار داده است. ـ علماء امّتي بمنزلة انبياء بني اسرائيل ـ و به واسطة امامت و بعداً حكومت و ولايت فقيه، نقصية عدم ارسال رسل را جبران نموده است. بنابراين آمدن پيامبر با ذكري كه رفت نيز لغو و بيهوده است .

اين خلاصه اي از بحث خاتميت بود، و پوشيده نيست كه بحث خاتميت بحثي مفصل و علمي است كه در فراخور اين نوشته نيست. ما در اينجا به همين مقدار اكتفا مي كنيم. پژوهندگان مي توانند تفصيل مطلب را در كتاب ولايت فقيه بيابند

«... اسئلك بحق هذا اليوم الذى جعلته للمسلمين عيدا و لمحمد صلى الله عليه و آله ذخرا و شرفا و كرامة و مزيدا ان تصلى على محمد و آل محمد و ان تدخلنى فى كل خير ادخلت فيه محمدا و آل محمد و ان تخرجنى من كل سوء اخرجت منه محمدا و آل محمد، صلواتك عليه و عليهم اللهم انى اسالك خير ما سئلك عبادك الصالحون و اعوذ بك مما استعاذ منه عبادك المخلصون‏»

بارالها! به حق اين روزى كه آن را براى مسلمانان عيد و براى محمد(ص) ذخيره و شرافت و كرامت و فضيلت قرار دادى از تو مى‏خواهم كه بر محمد و آل محمد درود بفرستى و مرا در هر خيرى وارد كنى كه محمد و آل محمد را در آن وارد كردى و از هر سوء و بدى خارج سازى كه محمد و آل محمد را خارج ساختى، درود و صلوات تو بر او و آنها، خداوندا، از تو مى‏طلبم آنچه بندگان شايسته‏ات از تو خواستند و به تو پناه مى‏برم از آنچه بندگان خالصت‏به تو پناه بردند.

جلد پنجم کتاب

              سلام بر خورشید 

                                                 اثر خامه استاد جلیل القدر

    حضرت آیت الله سیدعلی اکبرموسوی حسینی

از سوی انتشارات مؤسسه اطلاعات تهران منتشر گردید.

اطلاعات تکمیلی بزودی می آید...